Psychiatria - List Otwarty do CPT

czyli rezolucja IAAPA do Europejskiego Komitetu ds. Zapobiegania Torturom oraz Nieludzkiemu lub Poniżającemu Traktowaniu albo Karaniu (CPT) w związku z planowanmi wizytami w niemieckich psychiatrykach

W drugiej połowie kwietnia br. do Europejskiego Komitetu do Spraw Zapobiegania Torturom oraz Nieludzkiemu lub Poniżającemu Traktowaniu albo Karaniu (CPT) wysłany został list otwarty, który jest wspólną rezolucją organizacji wymienionych poniżej. Jak informuje sekretariat IAAPA, list dotarł już do wszystkich członków Komitetu; napisano go w związku z planowanymi przez CPT w tym roku "odwiedzinami" niektórych placówek psychiatrycznych w Niemczech. Autorzy zarzucają Komitetowi maskowanie faktów, a jego pracę uważają za szkodliwą wobec uniwersalnych idei praw człowieka, sprowadzając je, tym samym Organizację Narodów Zjednoczonych, a w szczególności jej Najwyższego Komisarza Praw Człowieka, do roli karykatury.

Oto treść listu:

>>Jest to wspólna rezolucja stowarzyszeń:

IAAPA - Międzynarodowe Stowarzyszenie Przeciwko Przemocy Psychiatrycznej
die BPE e.V. - Federalna Wspólnota Robocza Osób Doświadczonych Psychiatrią
LPE e.V. - Krajowe Stowarzyszenie Osób Doświadczonych Psychiatrą
LPE e.V. - Krajowe Stowarzyszenie Osób Doświadczonych Psychiatrią Nadrenia Północna-Westfalia
Irren-Offensive e.V." w Werner-Fuss-Zentrum

"CPT planuje nowe wizyty, tuszujące psychiatryczne tortury"

Jak się dowiedzieliśmy, na tegorocznej agendzie Europejskiego Komitetu do Spraw Zapobiegania Torturom oraz Nieludzkiemu lub Poniżającemu Traktowaniu albo Karaniu (CPT), wpisane są m.in. ponowne „wizyty” w niemieckiej psychiatrii. Od 1. stycznia 2009 roku, czyli po ratyfikowaniu przez Niemcy Konwencji Praw Człowieka Osób Niepełnosprawnych ONZ, wszystkie środki przymusu psychiatrycznego stały się w ten sposób przestępstwem, jeżeli stosowane są wbrew woli zainteresowanego. Na skutek podpisania Konwencji ONZ („Convention on the Rights of Persons wit Disabilities”), której art. 14. nakazuje: „niepełnosprawność nie może usprawiedliwiać w żadnym przypadku pozbawienia wolności”, niemiecka ustawa o ochronie zdrowia psychicznego (PsychKG) stała się nielegalnym prawem specjalnym i podlega zniesieniu(1). Dopuszcza ona bowiem przymusowe zatrzymanie na podstawie niepełnosprawności - domniemanej „choroby psychicznej”. Wspomniana Konwencja ONZ potwierdza jedynie to, co określone już było w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka z 1948 roku, jak też w Europejskiej Konwencji Praw Człowieka z 1953 roku: psychiatryczne środki przymusu, takie jak więzienie, „leczenie” pod przymusem i ubezwłasnowolnienie, są na całym świecie i we wszystkich przypadkach traktowane jako ciężkie łamanie praw człowieka - przede wszystkim pozbawianie wolności, okaleczenia ciała oraz naruszanie praw osobistych i godności ludzkiej.

Poza tym według definicji przyjętej w konwencji Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych z dnia 10 grudnia 1984 w sprawie „zakazu stosowania tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania”, przymus „leczenia” psychiatrycznego podlega kryteriom tortur. Aresztantom więzieni psychiatrycznych przysparza się wielkiego bólu fizycznego i cierpień psychicznych przede wszystkim poprzez przymusowe elektrowstrząsy (tzw. EKT) oraz przymusowe podawanie psychofarmaków. W psychiatrii zamkniętej ciągle celowo praktykowane jest „leczenie” przymusowe. Zastraszanie i przymus mają na celu wymuszenie od „pacjenta” przyznania się do „choroby” i osiągnięcie w ten sposób tzw. „complience” („współpracy w procesie leczenia”). Osoby, które nie wyrażają zgody na „leczenie” mają być doprowadzone do uległości i sprawiać wrażenie chętnych do „leczenia”. Tytułując ludzi „chorymi psychicznie” postępuje się na zasadzie dyskryminacji i oszczerstwa. Cierpienia te powodowane są na polecenie i za wyraźnym przyzwoleniem członków sfer publicznych, a tortury praktykowane przez psychiatrię nie są przypadkami pojedynczymi, ani sporadycznym nadużyciem władzy przez personel psychiatryczny. Są one regułą w każdym zakładzie zamkniętym, gdyż w Niemczech wciąż jeszcze egzystują przepisy przymusu, jak np. tzw. ustawa o ochronie zdrowia psychicznego (PsychKG), która - najpóźniej po ratyfikacji Konwencji Praw Człowieka Osób Niepełnosprawnych ONZ - powinna była zostać anulowana.(2)

Leczenie pod przymusem w psychiatrii nie może być zalegalizowane tak samo, jak nie może być zalegalizowane łamanie woli człowieka poprzez gwałt nawet wtedy, gdyby niektórzy „eksperci” stwierdzili, że takie postępowanie byłoby „sprawdzone” przez sędziego i przez niego „kontrolowane”.(3)Tacy „eksperci praw człowieka” stawiają się ponad podstawowymi prawami, aby chronić psychiatryczne środki tortur. Gwałt pozostanie gwałtem nawet wtedy, gdyby został nakazany przez sędziego, przez niego sprawdzony i kontrolowany, przeprowadzony był przez lekarza i nawet wtedy, gdyby nazwano go „opieką medyczną”!

Skład osobowy Europejskiego Komitetu do Spraw Zapobiegania Torturom oraz Nieludzkiemu lub Poniżającemu Traktowaniu albo Karaniu jest w jednej siódmej obstawiony przez psychiatrów (6 osób z 42), a zatem jest on stronniczy.(4) Zamiast działać przeciwko ciągle stosowanym w psychiatrii torturom i przemocy i przeciwko ustawom o ochronie zdrowia psychicznego, które określone zostały przez Najwyższy Komisariat Praw Człowieka ONZ (UNHCHR) w październiku 2008 roku jako „intrinsically discriminatory” (istota dyskryminacji) i „bezprawne”(5), i właśnie na podstawie takiej argumentacji udzielić nagany wspomnianym państwom, członkom Rady Europy, CPT priorytetowo zajmuje się co najwyżej ustaleniami, czy „istnieją wskazania celowego torturowania pacjentów”(6). W przeciwieństwie do oświadczenia ONZ i jej Najwyższego Komisarza, CPT jest wręcz zdania, że „w każdym zakładzie psychiatrycznym od czasu do czasu może być potrzebne zastosowanie przymusowych środków przeciwko pacjentom podekscytowanym lub stosującym przemoc”, a przy okazji aprobuje również stosowanie „pasów obezwładniających, kaftanów bezpieczeństwa, etc.”(7)

Z powyższych powodów musimy takie pojedyncze kontrole, „odwiedziny” pojedynczych miejsc psychiatrycznych tortur (które przez CPT nazywane są jako „pewne miejsca więzienia”,(8) gdzie „w celu osiągnięcia optymalnego skutku”... „regularnie i bez zapowiedzi”... „powinny się” odbywać wizytacje, przy czym „urząd”... „powinien być uprawniony do rozmów w cztery oczy z osobami więzionymi”(9) ) nazwać po imieniu, czyli: środkami ukrywania tortur, które mają w nas podsycić iluzję, jakoby tortury psychiatryczne miały mieć jeszcze jakąkolwiek legitymację prawną, a orzecznictwo sądowe nadawać im legalności.

W specjalnej mierze dotyczy to państw Rady Europy, które podpisały Konwencję Praw Człowieka Osób Niepełnosprawnych i ratyfikowały ją. Do tej pory są to następujące państwa: Azerbejdżan (28.01.2009), Belgia (02.07.2009), Boźnia i Hercogowina (12.03.2010), Dania (24.07.2009), Niemcy (24.02.2009), Francja (18.02.2010), Włochy (15.05.2009), Chorwacja (15.08.2007), Łotwa (01.03.2010), Montenegro (02.11.2009), Austria (26.09.2008), Portugalia (23.10.2009), San Marino (22.02.2008), Szwecja (15.12.2008), Serbia (31.07.2009), Słowenia (24.04.2008), Hiszpania (03.12.2007), Czechy (28.09.2009) Turcja (28.09.2009), Ukraina (04.02.2010), Węgry (20.07.2007), Wielka Brytania i Irlandia Północna (07.08.2009).(10)

Poprzez takie „pojedyncze, niezapowiedziane kontrole”, które przeprowadza się w modusie ”powinien” i które połączone są z zaleceniami/radami dla psychiatrii w temacie „polepszenia technik kontroli”,(11) co służy już tylko jako udoskonalanie metod tortur, tak Konwencja Praw Człowieka, jak i oświadczenia Wysokiego Komisarza ONZ w tej sprawie, zostały przez CPT sprowadzone do roli karykatury. Działalność CPT szkodzi tym samym całej idei Deklaracji Praw Człowieka Narodów Zjednoczonych i komitet ten staje się przez to naszym przeciwnikiem politycznym. Nie potrzebujemy ani komitetów ukrywających tortury, ani ich odwiedzin; nie będziemy działali dla nich jako doradcy, aby nie partycypować w maskowaniu tortur stosowanych na więźniach psychiatrii i ponosić za to współodpowiedzialność. Gdyby jednak Europejski Komitet do Spraw Zapobiegania Torturom oraz Nieludzkiemu lub Poniżającemu Traktowaniu albo Karaniu był na początek gotowy działać i wystąpić przeciwko wciąż utrzymywanym, specjalnym ustawom „ochrony zdrowia psychicznego”, tak przez rząd niemiecki, jak i pozostałe rządy państw Rady Europy, które ratyfikowały Konwencję Praw Człowieka Osób Niepełnosprawnych ONZ, wtedy na pewno przybliżyłoby to możliwość podjęcia współpracy.

Kwiecień 2010
<
<


(1) cf Kaleck / Hilbrans / Scharmer, 2008: vgl. Kaleck/Hilbrans/Scharmer 2008: Gutachterliche Stellungnahme. Ratifikation der UN Disability Convention vom 30.03.2007 und Auswirkung auf die Gesetze für so genannte psychisch Kranke am Beispiel der Zwangsunterbringung und Zwangsbehandlung nach dem PsychKG Berlin. URL: www.die-bpe.de/stellungnahme
(2) Further to q.v. Halmi, Alice: Coercive psychiatry a torture system. In: "Zwang" - Journal, No. 2, Berlin 2004, Page 4-7, URL: www.iaapa.de/zwang2/halmi_english.htm
(3) Prof. Theresia Degener (Protestant University of Applied Sciences of Bochum) recommended, that "in her view, control and review of medical actions should not be exclusively on the hands of doctors (medical review) but of judges (judicial review)" In: Office of the high commissioner for human rights: Report on the Expert seminar on freedom from torture and ill treatment and persons with disabilities ", Geneva 11.12.2007,Page 12, URL: www2.ohchr.org/english/issues/disability/docs/torture/seminartorturereportfinal.doc
(4) "The Convention on the Rights of Persons with Disabilities (CRPD) states clearly that deprivation of liberty based on the existence of a disability is contrary to international human rights law, is intrinsically discriminatory, and is therefore unlawful." In: UN High Commissioner for Human Rights (UNHCHR): Dignity and Justice for Detainees week [6th-12th October 2008]. Information Note No. 4, Page 2, URL: www.ohchr.org/EN/UDHR/Documents/60UDHR/detention_infonote_4.pdf
(5) "The Convention on the Rights of Persons with Disabilities (CRPD) states clearly that deprivation of liberty based on the existence of a disability is contrary to international human rights law, is intrinsically discriminatory, and is therefore unlawful." In: UN High Commissioner for Human Rights (UNHCHR): Dignity and Justice for Detainees week [6th-12th October 2008]. Information Note No. 4, Page 2, URL: www.ohchr.org/EN/UDHR/Documents/60UDHR/detention_infonote_4.pdf
Patrz też: "Legislation Authorizing the Institutionalization of persons with disabilities on the grounds of their disability without their free and informed consent must be abolished. ... ". In: United Nations High Commissioner for Human Rights (UNHCHR): Annual report of the United Nations High Commissioner and the Secretary General. A/HCR/10/48, 26.1.2009, Page 16, URL: www2.ohchr.org/english/bodies/hrcouncil/docs/10session/A.HRC.10.48.pdf
(6) European Committee for the Prevention of Torture and Inhuman or Degrading Treatment or Punishment (CPT): The CPT standarts. CPT / Inf / E (2002) 1 - Rev. 2006, Page 57, URL: www.cpt.coe.int/en/documents/eng-standards.pdf
(7) Ibid.: Page 62
(8) CPT apt: - Council of Europe: A visit by the CPT-What’s it all about? Geneva, May 1999, Page 10, URL: www.cpt.coe.int/en/documents/doc-visit-by-cpt.pdf
(9) CPT: The CPT standards. CPT / Inf / E (2002) 1 - Rev. 2006, Page 14, URL: www.cpt.coe.int/en/documents/eng-standards.pdf
(10) Council of Europe: Der Europarat in Kürze. Effective [date]: 28.03.2010, URL: www.coe.int/aboutCoe/index.asp?page=quisommesnous&l=de and: United Nations: enable Ratifications - Countries that have ratified the Convention, Effective [date] 28.03.2010, URL: www.un.org/disabilities/default.asp?id=257
(11) Q.v. e.g. in the "standards of the CPT:"Staff in psychiatric establishments should receive training in both non-physical and manual control techniques vis-à-vis agitated or violent patients.” "In: CPT: The CPT standards. CPT / Inf / E (2002) 1 - Rev. 2006, Page 63, URL: www.cpt.coe.int/en/documents/eng-standards.pdf

Dodaj Komentarz

Dodaj komentarz

Twój pseudonim*
Email*
From*	Proszę nie wypełniać, pole musi byc puste!
Komentarz tekstowy*
Komentarz głosowy	Aby nagrywać komentarze głosowe potrzebujesz wtyczki Flash w wersji 8 lub wyższej. Proszę się upewnić, że mikrofon jest poprawnie podłączony i ma odpowiednio ustawioną głośność.

Komentarze (11)

• 1)

  małgorzata k-m8 maja 2010, 12:06

  ---

  JAK NALEŻY POSTĘPOWAĆ WOBEC CZŁOWIEKA KTÓRY NARAZIŁ NA UTRATĘ ZDROWIA I ŻYCIA SIEBIE SAMEGO, ALBO INNĄ OSOBĘ? JEGO ZACHOWANIE NA PEWNO JEST WYNIKIEM CHOROBY PSYCHICZNEJ. NIE ZGADZA SIĘ ON NA DOBROWOLNE LECZENIE...

  ---

• 2)
  

  Andrzej Skulski8 maja 2010, 12:21

  ---

  Polecam artykuł: "Pomocy! Dziecko ma Schizofrenię!
  Dlaczego nie potrafimy się dogadać?" - w czasopismie "KORBA". Tekst dotyczy nie tylko dzieci, ale ogólnie problematyki niezrozumienia "inności",co jest przyczyną wielu konfliktów.

  ---

• 3)
  

  Redakcja Infotuby8 maja 2010, 12:22

  ---

  Pani Małgorzato!!
  
  Czy wróciła Pani do Nas na dobre???
  
  Pozdrawiam, Maciej Kawiński

  ---

• 4)

  małgorzata k-m8 maja 2010, 12:25

  ---

  Autorze, liczyłam na konkretną odpowiedz.

  ---

• 5)

  małgorzata k-m8 maja 2010, 12:31

  ---

  PANIE REDAKTORZE, CZĘŚCIOWO. TZN CZYTAM, STAWIAM OCENY I PÓKI CO KOMENTUJĘ TYLKO TE ARTYKUŁY, KTÓRE MNIE SZCZEGÓLNIE PORUSZĄ. PISZĘ JEDNĄ RĘKĄ. jESZCZE PARĘ TYGODNI CIERPLIWOŚCI. Z MOJEJ STRONY RZECZ JASNA. DZISIAJ SOBOTA, NIE PRZESADZA PAN Z PRACOWITOŚCIĄ?
  AUTORZE WYBACZ WYMIANĘ ZDAŃ NIE NA TEMAT.

  ---

• 6)

  wolfi8 maja 2010, 18:52

  ---

  Te organizacje domagają się praw dla ludzi chorych, które nierzadko są agresywne nie zdając sobie z tego sprawy. Czy z powodu ich prawa do samostanowienia ma ktoś prawo narażać życie i zdrowie innych osób??? Jak te osoby mogą się bronić? Jakie prawa im przysługują. Te dwie sprawy się wzajemnie wykluczają. Czy wolno poświęcać zdrowych dla chorych??? Takie myślenie jest z założenia chore.

  ---

• 7)
  

  Andrzej Skulski8 maja 2010, 20:40

  ---

  wolfi... to nieprawda, która jest bezmyślnie/bezwiednie powielana...
  Podam informację za PAPz października 2009, żeby daleko nie szukać:
  
  "Naukowcy: Schizofrenicy mniej niebezpieczni niż się wydaje
  2009-10-18 21:58:22 PAP/Nauka w Polsce
  Przypadki zabicia obcej osoby przez schizofrenika są bardzo rzadkie i praktycznie niemożliwe do przewidzenia - donoszą australijscy naukowcy, których badania opublikowane zostały w piśmie "Schizophrenia Bulletin".
  Naukowcy wyliczyli, że w krajach rozwiniętych, w populacji liczącej około 14 mln osób, rocznie występuje jeden przypadek zabójstwa obcej osoby przez schizofrenika./.../
  W badaniach prowadzonych przez dra Olava Nielsena z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii i dra Matthew Large'a z Prince of Wales Hospital w Sydney uczestniczyli także naukowcy z Kanady, Finlandii i Holandii. Jak twierdzą badacze, do współpracy skłoniły ich dane, z których wynika, że w ciągu ostatnich 15 lat w Nowej Południowej Walii, najbardziej zaludnionym stanie Australii, zanotowano wyjątkowo mało zabójstw, których sprawcami były osoby z zaburzeniami psychicznymi.
  "Przypadki zabójstw są tak rzadkie, że studiowanie ich jest prawie niemożliwe. Obawy przed przemocą ze strony osób z zaburzeniami psychicznymi wciąż są jednak przyczyną napiętnowania" - mówi dr Large. KOC - KONIEC CYTATU...
  
  A jak obchodzić się z ludźmi, którzy popełniają przestępstwa (ktokolwiek i jakiekolwiek)? - są wystarczające regulacje prawne. Tak też widzi to Najwyższy Komisarz Praw Człowieka ONZ, który już zaakceptował żądanie IAAPA wysunięte w pkt. 2. (B)-h jego statutu w kwestii zniesienia rezolucji ONZ 46/119 z dnia 17 grudnia 1991 r. w sprawie sposobu traktowania pacjentów psychiatrycznych. (Może i Pan wolfi spojrzy na sprawę inaczej?) W raporcie do Zgromadzenia Ogólnego ONZ „w celu zwiększenia świadomości i zrozumienia Konwencji Praw Człowieka Osób Niepełnosprawnych" Wysoki Komisarz zdecydowanie ustala, że:
  
  "the insanity defens (tzw. obrona przed szaleństwem) musi zostać zniesiona" (patrz artykuł 47 poniżej)
  „47. Wymaga w dziedzinie prawa karnego uznania zdolności prawnej osób niepełnosprawnych i zniesienia obrony opierającej się na negacji odpowiedzialności karnej ze względu na istnienie niezdolności psychicznej lub intelektualnej.41 Zamiast niezdolności powinna być stosowana doktryna neutralna, oparta na subiektywnych elementach przestępstwa poszczególnych pozwanych. Proceduralne zatrzymanie, odbywające się w trakcie postępowania przygotowawczego i dochodzeniowego może odbyć się zgodnie z artykułem 13. Konwencji, którego normy wykonawcze muszą być przejęte. 5. Prawo do wolności i bezpieczeństwa swej osoby....
  
  To takie proste, nieprawdaż? I żaden z przestępców nie mógłby się już zasłaniać "chorobą psychiczną" tak samo, jak "chorobą psychiczną" nie mógłby się zasłaniać psychiatra, który łamie elementarne prawa człowieka... I byłby jeszcze jeden plus - nikt nie szerzyłby kłamstwa, że osoby, o których mówi się "chorzy psychicznie", to na pewno bandyci i mordercy i że trzeba je izolować na siłę... bo to nieprawda...
  Pozdrawiam

  ---

• 8)

  wolfi8 maja 2010, 23:12

  ---

  Bonusie! Zupełnie się nie rozumiemy... Zarówno Małgorzata jak i ja (również rodzaj żeński - pani wolfi) pytałyśmy o przypadki szczególne i nie twierdzimy wcale, że chorzy psychicznie to mordercy. Małgorzata spytała nawet o kogoś, kto naraża siebie samego na utratę zdrowia lub życia spowodowaną chorobą, Niemożliwa jest wówczas ocena własnego stanu i zgoda na leczenie.

  ---

• 9)
  

  Andrzej Skulski9 maja 2010, 00:22

  ---

  Na szybkiego weźmy pod uwagę statystyki samobójstw w III Rzeczypospolitej w latach 1995-99 http://www.viamedica.pl/gazety/gazetaO/darmowy_pdf.phtml?indeks=1&indeks_art=1 <
  
  To, jakby nie patrzeć, w Polsce średnio w tym czasie popełniło samobójstwo 14,9 osób na 1000.000 mieszkańców... Ilu z nich straciło pracę, rodzinę, ilu miało złamane serce, ilu z nich przegrało właśnie cały dorobek życia, tudzież ilu z nich miało jeszcze milion innych powodów... Wciaż mamy tylko 14,9 osób/100.000 mieszkańców. Ilu było wśród nich Schizofrenikami i jak "wielkie niebezpieczeństwo" stanowią oni dla samych siebie, czy też wspomnianego społeczeństwa...?
  
  Zastanówcie się Panie, Małgorzata i wolfi, czy naprawdę chcecie argumentować istnienie tej wielkiej, nieludzkiej maszynerii psychiatrycznej, która kosztuje to samo społeczeństwo niewyobrażalne sumy pieniędzy (rozmyślnie pomijam już w tym miejscu wszelkie nadużycia) dla wyimaginowanego "niebezpieczeństwa"? Bo reszta, rozumiem, jest wyjaśniona..?
  Pozdrawiam

  ---

• 10)

  wolfi9 maja 2010, 09:04

  ---

  Wyimaginowane niebezpieczeństwo?... Sądzę, że zarówno Małgosia jak i ja szukamy odpowiedzi na jakieś konkretne przypadki. W okolicach gdzie mieszkam (Suwalszczyzna) najgorsze przypadki to nie sama choroba lecz jej alkoholowy "wspomagacz". Delikwenci za żadne skarby nie przyznają się, a nawet nie zdają sobie sprawy z tego , że są chorzy. Pewien sąsiad w (rzadkich) chwili trzeźwości prosił mnie o pomoc, gdyż jakieś głosy krzyczały mu do ucha: "Zabij ją!" - mieszka z konkubiną i z matką, więc którąś z nich. Nocami te same głosy wywlekały go na okoliczne bagna i błąkał się po lasach. W końcu matka w chwili, gdy chciał któregoś razu posłuchać tych "głosów" wezwała karetkę i trochę mu na jakiś czas pomogli. Ale nie mogli umieścić go na oddziale dla normalnych alkoholików. Ów mężczyzna mówił również, że trzy razy jeździł do kościoła na egzorcyzmy, ale wówczas dolegliwość tylko się spotęgowała. Oczywiście też jestem zdania, że dla nielicznych przypadków nie warto byłoby utrzymywać całego aparatu psychiatrycznej przemocy. Jednak akurat w tych rejonach takie przypadki są liczne - Szpital Psychiatryczny w Suwałkach ma dobudowywane nowe skrzydło.

  ---

• 11)

  małgorzata k-m9 maja 2010, 13:41

  ---

  Autorze, problem leży zapewne w nazewnictwie. Pisząc „ choroba psychiczna” masz na myśli schizofrenię? Tak? Wiem, ze nauka zaczyna inaczej „ patrzeć” na tę chorobę. Nie można jednak rozciągać Twoich wywodów na wszystkie choroby typu maniakalnego, depresyjnego itp. Zgadzam się, że wszyscy ludzie zasługują na szacunek, ale pewna ich część musi być izolowana. Niestety. Przestępcy i chorzy psychicznie, którzy zagrażają innym ( lub sobie)
  Swego czasu miałam praktyki w zakładzie psychiatrycznym i to, było jedno z bardziej traumatycznych przeżyć. Jednak nigdy nie zwątpiłam w sens istnienia takich miejsc.
  Pozdrawiam.

  ---